ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਕੇ ਬਯਾਨੋਂ ਨੇ ਜੋ ਤੂਫਾਨ ਪੈਦਾ ਕਿਯਾ ਹੈ, ਵਹ ਭਾਰਤੀਯ ਰਾਜਨੀਤਿ ਕੇ ਲਿਏ ਕ੍ਯਾ ਸਚਮੁਚ ਇਤਨਾ ਵਿਸ੍ਮਯਕਾਰੀ ਹੈ? ਕ੍ਯਾ ਐਸਾ ਪਹਲੀ ਬਾਰ ਹੁਆ ਹੈ, ਜਬ ਭਾਜਪਾਈ ਹਿਂਦੁਤ੍ਵ ਕੀ ਰਗੋਂ ਮੇਂ ਦੌੜਤੀ ਨਫਰਤ ਕੀ ਬੁਨਿਯਾਦ ਪਰ ਹਿਂਦੂ ਰਾਸ਼੍ਟ੍ਰ ਕਾ ਹਵਾਮਹਲ ਖੜਾ ਕਰਨੇ ਕਾ ਖ੍ਵਾਬ ਪਰੋਸਾ ਗਯਾ ਹੈ? ਔਰ ਸ਼ਾਯਦ ਇਸੇ ਭੀ ਏਕ ਸ਼ੁਦ੍ਧ ਭਾਜਪਾਈ ਅਭ੍ਯਾਸ ਕੇ ਤੌਰ ਪਰ ਮਾਨ ਲਿਯਾ ਜਾਨਾ ਚਾਹਿਏ ਕਿ ਤੀਰ ਜਬ ਅਪਨਾ ਕਾਮ ਕਰ ਜਾਏ, ਤੋ ਦਿਖਾਵੇ ਕਾ ਅਫਸੋਸ ਜਾਹਿਰ ਕਰ ਦੇਨੇ, ਉਸਸੇ ਖੁਦ ਕੇ ਅਲਗ ਰਹਨੇ ਯਾ ਫਿਰ ਬਿਨਾ ਕਿਸੀ ਸ਼ਰ੍ਮ ਕੇ ਪਲਟੀ ਮਾਰ ਦੇਨੇ ਮੇਂ ਕੋਈ ਹਰ੍ਜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਤੋ ਮੀਡਿਯਾ ਮੇਂ ਹੂਬਹੂ ਬਯਾਨ ਆਨੇ ਕੇ ਬਾਦ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਭੀ ਕਹ ਦਿਯਾ ਕਿ ਉਨਕੇ ਭਾਸ਼ਣੋਂ ਕੇ ਟੇਪ ਕੇ ਸਾਥ ਛੇੜਛਾੜ ਕੀ ਗਈ ਹੈ; ਵੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਾਜਿਸ਼ ਕੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੁਏ ਹੈਂ; ਔਰ ਕਿ ਉਨ੍ਹੋਂਂਨੇ ਵੈਸਾ ਕੁਛ ਭੀ ਨਹੀਂ ਕਹਾ ਹੈ ਜਿਸਕੇ ਲਿਏ ਉਨਕੀ ਗਰ੍ਦਨ ਪਕੜਨੇ ਕੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।
ਭਾਜਪਾ ਮੇਂ, ਲੇਕਿਨ ਲੋਕਤਂਤ੍ਰ ਮੇਂ ਯਕੀਨ ਰਖਨੇ ਵਾਲੇ ਵੈਸੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਗੋਂ ਕੋ ਥੋੜੀ ਦੇਰ ਕੇ ਲਿਏ ਇਸ ਬਾਤ ਸੇ ਰਾਹਤ ਮਿਲੀ ਹੋਗੀ ਕਿ ਪਾਰ੍ਟੀ ਨੇ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਕੇ ਬਯਾਨੋਂ ਕੀ ਜਿਮ੍ਮੇਦਾਰੀ ਨਹੀਂ ਲੀ ਔਰ ਕਹਾ ਕਿ ਉਨਕੇ ਬਯਾਨੋਂ ਸੇ ਭਾਜਪਾ ਕਾ ਕੋਈ ਲੇਨਾ-ਦੇਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਲੇਕਿਨ ਭੋਲੇਪਨ ਔਰ ਮਾਸੂਮਿਯਤ ਕੀ ਚਾਸ਼ਨੀ ਮੇਂ ਲਿਪਟਾ ਭਾਜਪਾ ਕਾ ਯਹ ‘ਸਚ’ ਸਿਰ੍ਫ ਦੋ ਦਿਨੋਂ ਕੇ ਭੀਤਰ ਸਾਮਨੇ ਆ ਗਯਾ। ਚੁਨਾਵ ਆਯੋਗ ਕੀ ਨਜਰ ਮੇਂ ਦੋਸ਼ੀ ਹੋਨੇ ਔਰ ਉਸਕੀ ਏਕ ਮਰਿਯਲ-ਸੀ ਫਰਿਯਾਦ ਕੇ ਬਾਵਜੂਦ ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਜ੍ਯਾਦਾ ਹਮਲਾਵਰ ਤਰੀਕੇ ਸੇ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਕਾ ਪਕ੍ਸ਼ ਲਿਯਾ। ਦਰਅਸਲ, ਨ ਤੋ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਇਤਨੇ ਮਾਸੂਮ ਹੈਂ ਔਰ ਨ ਭਾਜਪਾ ਇਤਨੀ ਭੋਲੀ ਕਿ ਇਸ ਤਰਹ ਕੀ ‘ਬਾਜਿਯੋਂ’ ਕੇ ਨਫਾ-ਨੁਕਸਾਨ ਕਾ ਅਂਦਾਜਾ ਇਨ੍ਹੇਂ ਨ ਹੋ। ਇਸਲਿਏ ਬਯਾਨੋਂ ਕੇ ਅਸਰ ਕੋ ਔਰ ਜ੍ਯਾਦਾ ਤੀਖਾ ਬਨਾਨੇ ਕੇ ਲਿਏ ‘ਸ਼ਹੀਦਾਨਾ’ ਅਂਦਾਜ ਮੇਂ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਕੇ ਆਤ੍ਮਸਮਰ੍ਪਣ ਔਰ ਗਿਰਫ੍ਤਾਰੀ ਕੇ ਨਾਟਕ ਕਾ ਏਕ ਔਰ ਦਰਸ਼੍ਯ ਭੀ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਯਾ ਗਯਾ।
ਨਬ੍ਬੇ ਕੇ ਦਸ਼ਕ ਕੀ ਸ਼ੁਰੁਆਤ ਮੇਂ ਹੀ ਮਂਡਲ ਆਯੋਗ ਕੀ ਸਿਫਾਰਿਸ਼ੋਂ ਪਰ ਅਮਲ ਕੇ ਸਾਥ ਪੈਦਾ ਹੁਏ ਸਾਮਾਜਿਕ ਨ੍ਯਾਯ ਕੇ ਨਾਰੇ ਕੀ ਭ੍ਰੂਣ ਹਤ੍ਯਾ ਕੇ ਇਰਾਦੇ ਸੇ ਨਿਕਲੀ ‘ਰਥਯਾਤ੍ਰਾ’ ਆਖਿਰਕਾਰ ਬਾਬਰੀ ਮਸ੍ਜਿਦ ਵਿਧ੍ਵਂਸ ਕੀ ਮਂਜਿਲ ਤਕ ਪਹੁਂਚੀ। ਔਰ ਇਸ ਮਂਜਿਲ ਤਕ ਪਹੁਂਚਨੇ ਕੇ ਲਿਏ ਲਾਲਕਰਸ਼੍ਣ ਆਡਵਾਣੀ ਨੇ ਜੋ ਰਾਹ ਤੈਯਾਰ ਕੀ, ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਜੈਸੇ ਲੋਗ ਤੋ ਉਸ ਪਰ ਅਪਨੇ ਤਰੀਕੇ ਸੇ ਚਲਨੇ ਵਾਲੇ ਮਹਜ ਕੁਛ ਮੁਸਾਫਿਰ ਹੈਂ। ਦਰਅਸਲ, ਤਬ ਸੇ ਲੇਕਰ ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਲਗਾਤਾਰ ਭਾਰਤੀਯ ਰਾਜਨੀਤਿ ਮੇਂ ਏਕ ਐਸੀ ਜਮੀਨ ਤੈਯਾਰ ਕੀ ਹੈ, ਜਿਸਮੇਂ ‘ਹੀਰੋ’ ਬਨਨੇ ਕੇ ਲਿਏ ਸਿਰ੍ਫ ਏਕ ਤਯਸ਼ੁਦਾ ਫਾਰ੍ਮੂਲੇ ਪਰ ਅਮਲ ਕੀ ਜਰੂਰਤ ਹੋਤੀ ਹੈ। ਔਰ ਨਰੇਂਦ੍ਰ ਮੋਦੀ ਹੋਂ ਯਾ ਪ੍ਰਵੀਣ ਤੋਗੜਿਯਾ, ਯਾ ਫਿਰ ਯੋਗੀ ਆਦਿਤ੍ਯਨਾਥ, ਪ੍ਰਮੋਦ ਮੁਤਾਲਿਕ ਯਾ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ, ਇਨ ਸਬਕੇ ਲਿਏ ਯਹ ਜ੍ਯਾਦਾ ਆਸਾਨ ਰਾਸ੍ਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸਂਘਰ੍ਸ਼ ਕਾ ਲਂਬਾ ਰਾਸ੍ਤਾ ਅਖ੍ਤਿਯਾਰ ਕਰਨੇ ਕੇ ਬਜਾਯ ਯਹੀ ਫਾਰ੍ਮੂਲਾ ਅਪਨਾਯਾ ਜਾਏ। ਆਗ ਲਗਾਨੇ ਵਾਲੇ ਦੋ-ਚਾਰ ਬਯਾਨ, ਉਤ੍ਪਾਤ ਔਰ ਮੀਡਿਯਾ ਮੇਂ ਕਵਰੇਜ ਕਾ ਇਂਤਜਾਮ- ਜਿਸਕੇ ਲਿਏ ਕਿਸੀ ਖਾਸ ਤੈਯਾਰੀ ਕੀ ਜਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਪੜਤੀ। ਹਾਲ ਮੇਂ ਉਗੇ ਪ੍ਰਮੋਦ ਮੁਤਾਲਿਕ ਕੋ ਮਂਗਲੋਰ ਮੇਂ ਪਬ ਪਰ ਹੁਏ ਹਮਲੇ ਸੇ ਪਹਲੇ ਕਿਤਨੇ ਲੋਗ ਜਾਨਤੇ ਥੇ? ਯਾ ਫਿਰ ਕਿਤਨੇ ਲੋਗੋਂ ਕੋ ਯਹ ਪਤਾ ਥਾ ਕਿ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਮੇਨਕਾ ਗਾਂਧੀ ਕਾ ਬੇਟਾਾ ਹੋਨੇ ਕੇ ਅਲਾਵਾ ਭਾਜਪਾ ਕੀ ਸਕ੍ਰਿਯ ਰਾਜਨੀਤਿ ਭੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹੈਂ? ਲੇਕਿਨ ਪੀਲੀਭੀਤ ਕੇ ਅਪਨੇ ਚਂਦ ਬਯਾਨੋਂ ਸੇ ਉਨ੍ਹੋਂਨੇ ਅਪਨੀ ਹੀ ਪਾਰ੍ਟੀ ਮੇਂ ਜਗਹ ਬਨਾਨੇ ਕੇ ਲਿਏ ਦਸ਼ਕੋਂ ਸੇ ਸਂਘਰ੍ਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਤਮਾਮ ਨੇਤਾਓਂ ਕੋ ਪੀਛੇ ਛੋੜ ਦਿਯਾ।
ਮਗਰ ਭਾਜਪਾ ਕਾ ਦੁਖ ਯਹ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀਯ ਭੂਭਾਗ ਕੇ ਪਿਛਲੇ ਪਾਂਚ-ਸਾਤ ਸੌ ਸਾਲੋਂ ਕੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੇ ਯਹਾਂ ਐਸਾ ਸਾਮਾਜਿਕ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਢਾਂਚਾ ਖੜਾ ਕਰ ਦਿਯਾ ਹੈ, ਜਿਸਕਾ ਬਹੁਮਤ ਇਸ ਤਰਹ ਕੇ ਉਨ੍ਮਾਦ ਕੋ ‘ਇਲਾਜ’ ਕੇ ਲਾਯਕ ਹੀ ਮਾਨਤਾ ਹੈ। ਯਹ ਅਕਾਰਣ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਲਗਭਗ ਦੋ ਦਸ਼ਕ ਮੇਂ ਹਿਂਦੁਤ੍ਵ ਮੇਂ ਉਫਾਨ ਪੈਦਾ ਕਰਨੇ ਵਾਲੀ ਤਮਾਮ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ੋਂ ਕੇ ਬਾਵਜੂਦ ਆਜ ਭੀ ਵਹ ਕੇਵਲ ਅਪਨੇ ਬੂਤੇ ਦੇਸ਼ ਕੀ ਸਤ੍ਤਾ ਪਰ ਕਾਬਿਜ ਹੋਨੇ ਮੇਂ ਨਾਕਾਮ ਹੈ। ਅਗਰ ‘ਗੁਜਰਾਤ ਪ੍ਰਯੋਗ’ ਜੈਸੇ ਛਿਟਪੁਟ ਉਦਾਹਰਣ ਦਿਏ ਜਾਤੇ ਹੈਂ ਤੋ ਯਹ ਧ੍ਯਾਨ ਰਖਾ ਜਾਨਾ ਚਾਹਿਏ ਕਿ ਇਸੇ ਆਜਾਦੀ ਕੇ ਬਾਦ ਦੇਸ਼ ਕੇ ਸਤ੍ਤਾ ਸਂਚਾਲਕੋਂ ਕੀ ਨਾਕਾਮੀ ਕਹੇਂ ਯਾ ਯਥਾਸ੍ਥਿਤਿਵਾਦ ਕੋ ਬਨਾਏ ਰਖਨੇ ਕੀ ਮਹੀਨ ਰਾਜਨੀਤਿ ਕਿ ਸਤ੍ਤਾ ਕੇ ‘ਲੋਕਤਾਂਤ੍ਰਿਕ’ ਢਾਂਚੇ ਕੇ ਬਾਵਜੂਦ ਹਰ ਮੋਰ੍ਚੇ ਪਰ ਲੋਕਤਂਤ੍ਰ ਕੋ ਕੁਂਠਿਤ ਕਰਨੇ ਕੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਯਹੀ ਵਜਹ ਹੈ ਕਿ ਨ ਤੋ ਸਤ੍ਤਾ ਅਪਨੇ ਮੂਲ ਸ੍ਵਰੂਪ ਮੇਂ ਵ੍ਯਵਹਾਰ ਕੇ ਸ੍ਤਰ ਪਰ ਲੋਕਤਾਂਤ੍ਰਿਕ ਹੋ ਸਕੀ ਔਰ ਨ ਇਸਕੇ ਸਾਮਾਜਿਕ ਨਤੀਜੇ ਹਾਸਿਲ ਕਿਏ ਜਾ ਸਕੇ।
ਸਵਾਲ ਹੈ ਕਿ ਇਨ ਸ੍ਥਿਤਿਯੋਂ ਕਾ ਜ੍ਯੋਂ ਕਾ ਤ੍ਯੋਂ ਬਨੇ ਰਹਨਾ ਆਖਿਰਕਾਰ ਕਿਸਕੇ ਹਿਤ ਮੇਂ ਥਾ ਯਾ ਹੈ। ਸਮਾਜ ਕੋ ਜੜਤਾਓਂ ਔਰ ਵਿਦ੍ਰੂਪੋਂ ਸੇ ਮੁਕ੍ਤ ਕਰਨੇ ਕੇ ਲਿਏ ਜਮੀਨੀ ਸ੍ਤਰ ਪਰ ਕੁਛ ਕਰਨੇ ਕੀ ਬਾਤ ਤੋ ਦੂਰ, ਕ੍ਯਾ ਕਾਰਣ ਹੈ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਠ ਸਾਲ ਕੀ ‘ਅਪਨੀ ਸਤ੍ਤਾ’ ਕੇ ਬਾਵਜੂਦ ਹਮ ਯਹ ਸਂਦੇਸ਼ ਤਕ ਪ੍ਰੇਸ਼ਿਤ ਕਰਨੇ ਮੇਂ ਵਿਫਲ ਰਹੇ ਹੈਂ ਕਿ ਹਮਾਰਾ ਮਕਸਦ ਏਕ ਪ੍ਰਗਤਿਸ਼ੀਲ ਮੂਲ੍ਯੋਂ ਕੇ ਸਾਥ ਜੀਨੇ ਵਾਲੇ ਸਮਾਜ ਕੀ ਰਚਨਾ ਹੈ? ਯਹ ਕੈਸੇ ਸਂਭਵ ਹੋ ਸਕਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਮੇਂ ਵਿਕਾਸ ਕੇ ਪਰ੍ਯਾਯ ਕੇ ਰੂਪ ਮੇਂ ਸ੍ਥਾਪਿਤ ਹੋਨੇ ਕੇ ਬਾਦ ਕਰ੍ਨਾਟਕ ਆਜ ਕੁਛ ਗਿਰੋਹੋਂ ਕਾ ਅਭਯਾਰਣ੍ਯ ਬਨਤਾ ਜਾ ਰਹਾ ਹੈ? ਵਹਾਂ ਸੇ ਵੇ ਸਾਰੇ ਉਦਾਹਰਣ ਸਾਮਨੇ ਆ ਰਹੇ ਹੈਂ ਜੋ ਅਫਗਾਨਿਸ੍ਤਾਨ ਯਾ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਮੇਂ ਤਾਲਿਬਾਨ ਕੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਾਲੇ ਇਲਾਕੋਂ ਕਾ ਚੇਹਰਾ ਬਨ ਚੁਕੇ ਹੈਂ।
ਮਂਗਲੋਰ ਕੇ ਏਕ ਪਬ ਮੇਂ ਘੁਸ ਕਰ ਯੁਵਤਿਯੋਂ ਕੋ ਮਾਰਨਾ-ਪੀਟਨਾ ਇਸ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੀ ਰਾਜ੍ਯ ਕੀ ਅਕੇਲੀ ਘਟਨਾ ਨਹੀਂ ਥੀ। ਇਸਸੇ ਪਹਲੇ ਗਿਰਜਾਘਰੋਂ ਪਰ ਲਗਾਤਾਰ ਹਮਲੇ ਹੋ ਰਹੇ ਥੇ, ਮਗਰ ਕਿਸੀ ਕੋ ਉਸਕਾ ਨੋਟਿਸ ਲੇਨਾ ਜਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਲਗਾ। ਜਬਕਿ ਯਾਦ ਕਿਯਾ ਜਾ ਸਕਤਾ ਹੈ ਕਿ 1998 ਮੇਂ ਗੁਜਰਾਤ ਕੇ ਡਾਂਗ ਜਿਲੇ ਮੇਂ ਕੈਸੇ ਸੁਨਿਯੋਜਿਤ ਤਰੀਕੇ ਸੇ ਲਗਾਤਾਰ ਗਿਰਜਾਘਰੋਂ ਪਰ ਹਮਲੇ ਕਿਏ ਗਏ ਥੇ। ਉਸਕੇ ਬਾਦ ਚਾਰ ਸਾਲ ਮੇਂ ਜੋ ਜਮੀਨ ਤੈਯਾਰ ਹੁਈ, ਉਸ ਪਰ ਗੁਜਰਾਤ ਜਨਸਂਹਾਰ ਏਕ ਇਤਿਹਾਸ ਬਨ ਕਰ ਖੜਾ ਹੈ। ਤੋ ਕਰ੍ਨਾਟਕ ਕੇ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣ ਕਨ੍ਨੜ ਔਰ ਉਡੁਪੀ ਮੇਂ ਜੋ ਕੁਛ ਚਲ ਰਹਾ ਹੈ, ਕ੍ਯਾ ਵਹ ਗੁਜਰਾਤ-2002 ਜੈਸੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀ ਪੂਰ੍ਵਪੀਠਿਕਾ ਹੈ? ਗੁਜਰਾਤ ਮੇਂ ਬਾਬੂ ਬਜਰਂਗੀ ਜੈਸੇ ਲੋਗੋਂ ਨੇ ਜੋ ਕਿਯਾ, ਬਜਰਂਗ ਦਲ ਔਰ ਪ੍ਰਮੋਦ ਮੁਤਾਲਿਕ ਕੀ ਸ਼੍ਰੀਰਾਮ ਸੇਨਾ ਕਰ੍ਨਾਟਕ ਮੇਂ ਵਹੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਨਕੇ ਲੋਗ ਕੌਲੇਜੋਂ ਮੇਂ ਜਾਤੇ ਹੈਂ, ਦੂਸਰੇ ਧਰ੍ਮ ਕੇ ਛਾਤ੍ਰੋਂ ਸੇ ਜਾਨ-ਪਹਚਾਨ ਰਖਨੇ ਵਾਲੋਂ ਕੋ ਮਾਰਤੇ-ਪੀਟਤੇ ਹੈਂ, ਅਪਹਰਣ ਕਰਤੇ ਹੈਂ ਔਰ ਮੁਸਲਿਮ ਛਾਤ੍ਰਾਓਂ ਕੋ ਬੁਰ੍ਕਾ ਪਹਨਨੇ ਕੇ ਕਾਰਣ ਜਲੀਲ ਕਰਤੇ ਹੈਂ। ਉਨਕਾ ‘ਹਿਂਦੂ ਸਮਾਜੋਤ੍ਸਵ’ ਦੂਸਰੇ ਧਰ੍ਮ ਵਾਲੋਂ ਮੇਂ ਆਤਂਕ ਪੈਦਾ ਕਰਨੇ ਕਾ ਜਰਿਯਾ ਹੋ ਚੁਕਾ ਹੈ ਔਰ ਇਸੇ ਕਰ੍ਨਾਟਕ ਸਰਕਾਰ ਕਾ ਘੋਸ਼ਿਤ ਸਂਰਕ੍ਸ਼ਣ ਮਿਲਾ ਹੁਆ ਹੈ। ਯਹ ‘ਲੋਕਤਾਂਤ੍ਰਿਕ ਸਿਦ੍ਧਾਂਤੋਂ’ ਕੇ ਤਹਤ ਚੁਨੀ ਗਈ ਸਰਕਾਰ ਕਾ ਸਂਰਕ੍ਸ਼ਣ ਹੈ। ਯਹ ‘ਬਹੁਮਤ’ ਕੇ ਸ਼ਾਸਨ ਕੇ ਸਿਦ੍ਧਾਂਤ ਕਾ ‘ਵ੍ਯਵਹਾਰ’ ਹੈ।
ਸਿਰ੍ਫ ਕੁਛ ਮਹੀਨੋਂ ਕੇ ਭੀਤਰ ਯਹ ਆਸ਼੍ਚਰ੍ਯ ਅਬ ਅਭ੍ਯਾਸ ਮੇਂ ਤਬ੍ਦੀਲ ਹੋ ਚੁਕਾ ਹੈ ਕਿ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣ ਕਨ੍ਨੜ ਯਾ ਉਡੁਪੀ ਮੇਂ ਅਗਰ ਆਪਕਾ ਕੋਈ ਦੋਸ੍ਤ ਮੁਸਲਮਾਨ ਯਾ ਈਸਾਈ ਹੈ ਤੋ ਆਪਕੋ ਡਰਨਾ ਚਾਹਿਏ ਯਾ ਫਿਰ ਉਸੇ ਤ੍ਯਾਗ ਦੇਨਾ ਚਾਹਿਏ। ਲੇਕਿਨ ਕ੍ਯਾ-ਕ੍ਯਾ ਤ੍ਯਾਗੇਂਗੇ ਆਪ? ਪਹਲੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਯਾ ਈਸਾਈ, ਫਿਰ ਦਲਿਤ, ਉਸਕੇ ਬਾਦ ਪਿਛੜੇ ਵਰ੍ਗ ਕਾ ਕੋਈ ਦੋਸ੍ਤ! ਧਾਰ੍ਮਿਕ ਔਰ ਸਾਮਾਜਿਕ ਵਰ੍ਣਕ੍ਰਮ ਕੇ ਵਿਭਾਜਨ ਪਰ ਆਧਾਰਿਤ ਹਿਂਦੁਤ੍ਵ ਕੇ ਰਾਸ੍ਤੇ ਕੀ ਮਂਜਿਲ ਕ੍ਯਾ ਕੋਈ ਔਰ ਹੈ? ਔਰ ਆਖਿਰੀ ਤੌਰ ਪਰ ਇਸੀ ਕ ਪੈਰੋਕਾਰ ਹੋਨੇ ਕਾ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਸਬੂਤ ਦੇਨੇ ਵਾਲਾ ਆਰਏਸਏਸ ਔਰ ਉਸਸੇ ਗਰ੍ਭਨਾਲ ਸੇ ਜੁੜੀ ਭਾਜਪਾ ਕੋ ਰਾਸ੍ਤਾ ਭੀ ਵਹੀ ਚਾਹਿਏ ਜੋ ਉਸੇ ਇਸ ਮਂਜਿਲ ਤਕ ਪਹਂਚਾਏ। ਉਸੇ ਬਹੁਤ ਅਚ੍ਛੇ ਸੇ ਮਾਲੂਮ ਹੈ ਕਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਵਾਦੀ ਹਿਂਦੁਤ੍ਵ ਨੇ ਇਸ ਸਮਾਜ ਕੇ ਅਸਂਖ੍ਯ, ਲੇਕਿਨ ਹਰ ਖਂਡ ਕੋ ਉਸਕੀ ਜੜਤਾਓਂ ਸੇ ਇਸ ਕਦਰ ਬਾਂਧ ਰਖਾ ਹੈ, ਜਹਾਂ ਯਹ ਸੋਚਨੇ ਕੀ ਗੁਂਜਾਇਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਯਾ ਪ੍ਰਮੋਦ ਮੁਤਾਲਿਕ ਨੇ ਕ੍ਯਾ ਔਰ ਕ੍ਯੋਂ ਕਹਾ? ਜਹਾਂ ਯਹ ਗੁਂਜਾਇਸ਼ ਬਚੀ ਹੋਤੀ ਹੈ, ਵਹਾਂ ਸੇ ਯਹ ਸਵਾਲ ਉਠਤਾ ਹੈ ਕਿ ਚੁਨਾਵੋਂ ਕੇ ਠੀਕ ਪਹਲੇ ਇਸ ਤਰਹ ਕੀ ਘਿਨੌਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਕਾ ਇਸ੍ਤੇਮਾਲ ਕਰਨੇ ਵਾਲਾ ਵ੍ਯਕ੍ਤਿ ਯਾ ਤੋ ਜਾਹਿਲ ਹੈ ਯਾ ਸ਼ਾਤਿਰ। ਮਗਰ ਜਾਹਿਲ ਕੀ ਜਿਦ ਔਰ ਸ਼ਾਤਿਰਾਨਾ ਜਿਦ ਮੇਂ ਬੜਾ ਫਰ੍ਕ ਹੋਤਾ ਹੈ। ਔਰ ਇਸ ਨਾਤੇ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਜਾਹਿਲ ਨਹੀਂ ਹੈਂ।
ਦਰਅਸਲ, ਇਸ੍ਲਾਮੀ ਚੇਹਰਾ ਲਿਏ ਤਾਲਿਬਾਨ ਸੇ ਊਪਰੀ ਤੌਰ ਪਰ ਨਫਰਤ ਕਰਨੇ ਵਾਲੀ ਭਾਜਪਾ, ਵਿਹਿਪ, ਬਜਰਂਗ ਦਲ ਯਾ ਸ਼੍ਰੀਰਾਮ ਸੇਨਾ ਜੈਸੀ ਸਂਘੀ ਜਮਾਤੇਂ ਉਸੀ ਆਬੋਹਵਾ ਕੇ ਨਿਰ੍ਮਾਣ ਮੇਂ ਲਗੀ ਹੈਂ, ਜੋ ਤਾਲਿਬਾਨ ਕਾ ਮਕਸਦ ਹੈ। ਫਰ੍ਕ ਸਿਰ੍ਫ ਕਾਲੇ ਔਰ ਭਗਵੇ ਚੋਲੇ ਕਾ ਹੈ। ਸ਼ਰੀਅਤ ਪਰ ਅਮਲ ਸੇ ਲੇਕਰ ਮਹਿਲਾਓਂ ਕੇ ਪਰ੍ਦੇ ਕੇ ਭੀਤਰ ਰਹਨੇ, ਲੜਕਿਯੋਂ ਕੇ ਸ੍ਕੂਲ ਜਾਨੇ ਪਰ ਪਾਬਂਦੀ, ਆੋਨਰ ਕਿਲਿਂਗ ਯਾਨੀ ‘ਸਮ੍ਮਾਨ’ ਬਚਾਨੇ ਕੇ ਲਿਏ ਹਤ੍ਯਾ ਯਾ ਮਜਹਬੀ ਪੋਂਗਾਪਂਥ ਜੈਸੀ ਤਮਾਮ ਬਾਤੋਂ ਮੇਂ ਸੇ ਏਕ ਭੀ ਬਾਤ ਐਸੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਜੋ ਹਿਂਦੁਤ੍ਵ ਕੇ ਠੇਕੇਦਾਰੋਂ ਕੋ ਤਾਲਿਬਾਨ ਸੇ ਅਲਗ ਕਰਤੀ ਹੋ।
ਯਹ ਦੁਨਿਯਾ ਕੇ ਲਿਏ ਏਕ ਬੇਹਤਰੀਨ ਲਤੀਫਾ ਹੋ ਸਕਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਤਰਹ ਟੀਵੀ, ਮੋਬਾਇਲ, ਮੋਟਰਗਾੜਿਯੋਂ, ਏਕੇ-47 ਯਾ ਟੈਂਕੋਂ-ਮੋਰ੍ਟਾਰੋਂ ਯਾ ਦੂਸਰੇ ਅਤ੍ਯਾਧੁਨਿਕ ਹਥਿਯਾਰੋਂ ਜੈਸੇ ਵਿਜ੍ਞਾਨ ਕੇ ਰਹਮ ਕੀ ਬਦੌਲਤ ਤਾਲਿਬਾਨ ਸਭ੍ਯਤਾ ਕੀ ਇਚ੍ਛਾ ਰਖਨੇ ਵਾਲੇ ਏਕ ਸਮਾਜ ਕੋ ਜਂਗਲੀ ਕਬੀਲੇ ਮੇਂ ਤਬ੍ਦੀਲ ਕਰਨੇ ਕੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਮੇਂ ਹੈ, ਠੀਕ ਉਸੀ ਤਰਹ ‘ਵਾਇਬ੍ਰੇਂਟ ਗੁਜਰਾਤ’ ਦਰਅਸਲ ਹਿਂਦੁਤ੍ਵ ਕੇ ਖੌਫ ਸੇ ਥਰ੍ਰਾ ਰਹਾ ਹੈ ਔਰ ਹਮਾਰੇ ‘ਸਿਲਿਕੌਨ ਵੈਲੀ’ ਵਾਲੇ ਰਾਜ੍ਯ ਮੇਂ ਅਬ ਭਗਵਾ ਕਾ ਭਯ ਪਸਰਤਾ ਜਾ ਰਹਾ ਹੈ। ਤੋ ਕ੍ਯਾ ਹਮਾਰਾ ਆਗੇ ਬਢਨਾ ਅਬ ਪੂਰਾ ਹੋ ਚੁਕਾ ਹੈ ਔਰ ਕ੍ਯਾ ਹਮ ਲੌਟ ਰਹੇ ਹੈਂ?
ਭਾਰਤੀਯ ਰਾਜਨੀਤਿ ਕੀ ਸ਼ਤਰਂਜੀ ਬਿਸਾਤ ਪਰ ਸਂਘ ਕੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਾ ਮਾਹਿਰ ਖਿਲਾੜੀ-ਸਮੂਹ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਵਹ ਅਪਨੀ ਹਰ ਚਾਲ ਕੇ ਬਰਕ੍ਸ ਸਾਮਨੇ ਵਾਲੇ ਕੋ ਭੀ ਵਹੀ ਚਾਲ ਚਲਨੇ ਕੋ ਮਜਬੂਰ ਕਰਤਾ ਹੈ ਜਿਸਕੀ ਬਾਜੀ ਸਂਘੀ ਝੋਲੇ ਮੇਂ ਜਾਏ। ਯਹ ਮਹਜ ਸਂਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਧਰ੍ਮਨਿਰਪੇਕ੍ਸ਼ ਔਰ ਤਮਾਮ ਵੈਜ੍ਞਾਨਿਕ ਪ੍ਰਗਤਿਸ਼ੀਲ ਮੂਲ੍ਯੋਂ ਕੇ ਪ੍ਰਵਕ੍ਤਾ ਜਵਾਹਰਲਾਲ ਨੇਹਰੂ ਕੇ ਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਕਾ ਏਕ ਸਦਸ੍ਯ ਆਜ ਅਚਾਨਕ ਪ੍ਰਤਿਗਾਮੀ ਧਾਰਾ ਕਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਨ ਗਯਾ ਔਰ ਹਰ ਬਾਰ ਕੀ ਤਰਹ ਉਨਕੀ ਕਾਂਗ੍ਰੇਸ ਪਾਰ੍ਟੀ ਲਾਚਾਰ ਮੁਂਹ ਬਾਏ ਖੜੀ ਹੈ। ਕ੍ਯਾ ਯਹ ਸਚਮੁਚ ਕੀ ਲਾਚਾਰੀ ਹੈ? ਕ੍ਯਾ ਵਾਸ੍ਤਵ ਮੇਂ ਹਮਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਕਾ ਕਾਨੂਨ ਔਰ ਸਂਵਿਧਾਨ ਇਸ ਹਦ ਤਕ ਮਜਬੂਰ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਮੋਦ ਮੁਤਾਲਿਕ ਯਾ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਜੈਸੇ ਲੋਗ ਵਹ ਕਰਨੇ ਕਾ ਹਕ ਪਾ ਚੁਕੇ ਹੈਂ ਜੋ ਵੇ ਕਰ ਰਹੇ ਹੈਂ? ਫਿਰ ਅਕੇਲੇ ਸਿਮੀ ਜੈਸੇ ਸਂਗਠਨੋਂ ਕੋ ਹੀ ਹਮ ਕ੍ਯੋਂ ਖਤ੍ਮ ਹੋਤੇ ਦੇਖਨਾ ਚਾਹਤੇ ਹੈਂ?
ਯਹ ਅਨਾਯਾਸ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਮੁਂਬਈ ਮੇਂ ਦੇਸ਼ ਪਰ ਅਬ ਤਕ ਕੇ ਸਬਸੇ ਬੜੇ ਆਤਂਕਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਕੇ ਬਾਵਜੂਦ ‘ਇਸ੍ਲਾਮੀ ਆਤਂਕਵਾਦ’ ਕਾ ਸੁਰ ਕੁਛ ਸ਼ਾਂਤ-ਸਾ ਲਗਾ। ਦਰਅਸਲ, ਈਸਾਇਯੋਂ ਔਰ ਉਨਕੇ ਗਿਰਜਾਘਰੋਂ ਪਰ ਹਿਂਦੁਤ੍ਵ ਕੇ ਝਂਡਾਬਰਦਾਰੋਂ ਕੇ ਹਮਲੇ ਸੇ ਲੇਕਰ ਰਾਜ ਠਾਕਰੇ ਕੇ ਆਤਂਕ ਤਕ ਪਰ ਜੋ ਬਹਸ ਜੋਰ ਪਕੜਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਥੀ, ਉਸਮੇਂ ਇਸ੍ਲਾਮੀ ਆਤਂਕਵਾਦ ਕੇ ਅਮੇਰਿਕੀ ਰਾਗ ਪਰ ਟਿਕੇ ਰਹਨਾ ਸਂਭਵ ਨਹੀਂ ਰਹ ਗਯਾ ਥਾ। ਰਹੀ-ਸਹੀ ਕਸਰ ਮਹਾਰਾਸ਼੍ਟ੍ਰ ਏਟੀਏਸ ਨੇ ਆਤਂਕਵਾਦ ਕੇ ਹਿਂਦੁੁਤ੍ਵਵਾਦੀ ਚੇਹਰੇ ਕਾ ਪਰ੍ਦਾਫਾਸ਼ ਕਰਕੇ ਪੂਰੀ ਕਰ ਦੀ। ਅਬ ਚੂਂਕਿ ਅਸੁਰਕ੍ਸ਼ਾ ਔਰ ਭਯ ਕੇ ਧ੍ਰੁਵੀਕਰਣ ਕੀ ਗੁਂਜਾਇਸ਼ ਕਮ ਹੁਈ, ਤੋ ਇਸਕੇ ਬਰਕ੍ਸ ਗੁਜਰਾਤ ਮੇਂ ਆਜਮਾਯਾ ਹੁਆ ਨਫਰਤ ਕਾ ਨੁਸ੍ਖਾ ਏਕ ਆਸਾਨ ਔਜਾਰ ਕੇ ਰੂਪ ਮੇਂ ਸਾਮਨੇ ਹੈ। ਯਹ ਕੌਨ ਜਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਮੁਸਲਮਾਨੋਂ ਔਰ ਸਿਖੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾਫ ਜਵਾਨੀ ਕੇ ਜੋਸ਼ ਮੇਂ ਆਕਰ ਜਹਰ ਉਗਲਾ ਯਾ ਫਿਰ ਯਹ ਸਬ ਕੁਛ ਠਂਡੇ ਦਿਮਾਗ ਸੇ ਸੋਚ-ਸਮਝ ਕਰ ਸਾਮੂਹਿਕ ਰੂਪ ਸੇ ਲਿਯਾ ਗਯਾ ਫੈਸਲਾ ਥਾ।
ਸਤ੍ਤਾ ਪਰ ਕਬ੍ਜਾ ਕਰਨੇ ਸੇ ਪਹਲੇ ਉਸਕੇ ਤਂਤ੍ਰ ਪਰ ਕਬ੍ਜਾ ਕਰਨਾ ਜਰੂਰੀ ਹੋਤਾ ਹੈ। ਹਿਂਦੁਤ੍ਵ ਕੀ ਸਾਮਾਜਿਕ ਸਤ੍ਤਾ ਪਰ ਤੋ ਪਹਲੇ ਹੀ ਸਂਘੀ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਾ ਕਾਬਿਜ ਹੈ। ਤਂਤ੍ਰ ਮੇਂ ਭੀ ਇਸਕਾ ਚੇਹਰਾ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਦਿਖਤਾ ਹੈ। ਲੇਕਿਨ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਤ੍ਤਾ ਪੂਰੀ ਤਰਹ ਸਂਘ ਕੇ ਕਬ੍ਜੇ ਮੇਂ ਆਨਾ ਥੋੜਾ ਮੁਸ਼੍ਕਿਲ ਹੈ ਕ੍ਯੋਂਕਿ ਉਸਕੇ ਸੂਤ੍ਰੋਂ ਕੋ ਕਾਂਗ੍ਰੇਸ ਭੀ ਅਚ੍ਛੀ ਤਰਹ ਸਮਝਤੀ ਹੈ ਔਰ ਕਈ-ਕਈ ‘ਉਦਾਰ’ ਚੇਹਰੋਂ ਕੇ ਸਾਥ ਅਕ੍ਸਰ ਉਸ ਪਰ ਅਮਲ ਭੀ ਕਰਤੀ ਦਿਖਤੀ ਹੈ। ਔਰ ਦੂਸਰੇ, ਕਿ ਉਨ ਸੂਤ੍ਰੋਂ ਕੀ ਬਾਰੀਕਿਯੋਂ ਕੀ ਪਰਤੇਂ ਉਘਾੜਨੇ ਵਾਲੇ ਲੋਗ ਭੀ ਰਹ-ਰਹ ਕਰ ਉਠ ਖੜੇ ਹੋਤੇ ਹੈਂ। ਕਨ੍ਨੜ ਕੇ ਵਿਖ੍ਯਾਤ ਲੇਖਕ ਯੂਆਰ ਅਨਂਤਮੂਰ੍ਤਿ ‘ਮੋਦੀ-ਸਾਵਰਕਰ-ਗੋਡ੍ਸੇ’ ਕੀ ਤ੍ਰਿਮੂਰ੍ਤਿ ਕੋ ਸਂਘ ਪਰਿਵਾਰ ਕਾ ਮੌਡਲ ਮਾਨਤੇ ਹੈਂ। ਯਾਨੀ ਮੋਦੀ ਜੈਸਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ, ਸਾਵਰਕਰ ਕਾ ਦਰ੍ਸ਼ਨ ਔਰ ਗੋਡ੍ਸੇ ਕੋ ਪੀੜਿਤ ਮਾਨਨੇ ਕਾ ਫਾਰ੍ਮੂਲਾ, ਯਾਨੀ ਏਕ ਆਮ ਹਿਂਦੂ ਮਾਨਸ ਕੀ ‘ਆਕਾਂਕ੍ਸ਼ਾਓਂ’ ਕਾ ਮੌਡਲ। ਨਰੇਂਦ੍ਰ ਮੋਦੀ ਕੇ ਬਾਦ ਪਹਲੀ ਬਾਰ ਭਾਜਪਾ ਯਾ ਸਂਘ ਪਰਿਵਾਰ ਕੋ ਅਪਨੇ ਮੌਡਲ ਕੇ ਲਾਯਕ ਕੋਈ ‘ਹੀਰੋ’ ਮਿਲਾ ਹੈ। ਯਹ ਅਲਗ ਬਾਤ ਹੈ ਕਿ ਨਰੇਂਦ੍ਰ ਮੋਦੀ, ਪ੍ਰਮੋਦ ਮੁਤਾਲਿਕ, ਯੋਗੀ ਆਦਿਤ੍ਯਨਾਥ ਯਾ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ ਜੈਸੋਂ ਕੇ ਉਗਲੇ ਜਹਰ ਕੀ ਜਮੀਨ ਪਰ ਜੋ ਦੇਸ਼ ਯਾ ਸਮਾਜ ਖੜਾ ਹੋਗਾ, ਉਸਕਾ ਬੋਝ ਸਂਭਾਲ ਪਾਨਾ ਸ਼ਾਯਦ ਖੁਦ ਭਾਜਪਾ ਕੇ ਲਿਏ ਭੀ ਮੁਸ਼੍ਕਿਲ ਹੋਗਾ।
(ਜਨਸਤ੍ਤਾ ਮੇਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ)
